کلیسای سرکیس مقدس تهران ؛ نماد مسیحیت در تهران

کلیسای سرکیس مقدس یک کلیسای ارمنی در مرکز تهران است. این کلیسای بزرگ و زیبا مربوط به دوره پهلوی بوده و در بین ارمنی‌ها بسیار مورد توجه می‌باشد. به این کلیسا، کلیسای سارکیس مقدس هم گفته می‌شود. این مکان در سال 1349 با هزینه شخصی خیر ارمنی به نام مارکار سرکیسیان و طراحی مهندس اوژن آفتاندلیانس ساخته شد.

سرکیس مقدس کیست؟ بزرگترین کلیسای ارمنی ها در کجا قرار دارد؟ برای رسیدن به پاسخ این سوال‌ها و آشنایی کامل با این مکان جذاب و بزرگ، تا انتهای این بلاگ با هتل آساره همراه باشید.

تاریخچه کلیسای سرکیس مقدس

هزینه ساخت این بنا سه و نیم میلیون تومان شد و در روز 9 اردیبهشت ماه سال 1352 با حضور تعداد زیادی از ارامنه تهران، به وسیله پیشوای ارامنه تقدیس شد. پس از افتتاح این کلیسا، مقر خلیفه گری ارامنه در تهران از کلیسای مریم مقدس به این مکان منتقل گردید.

در زمان جنگ، اصابت موشک باعث آسیب به بخشی از کلیسا و تعطیل شدن آن شد. در سال 1362 با مرمت بخش آسیب دیده، کلیسا دوباره باز شد و در سال 1391 یکبار دیگر این بنا مورد مرمت قرار گرفت.

سرکیس مقدس کیست؟

سرکیس مقدس نام یکی از قدیسان کلیسای حواری ارمنی می‌باشد. او در اوایل قرن چهارم میلادی از سرداران ارتش روم بود و چون مسیحی بود تحت تعقیب قرار گرفت. سرکیس مقدس به همراه پسرش به ارمنستان پناه برد اما پادشاه ارمنستان تحت فشار امپراتور روم مجبور به اخراج آن‌ها از ارمنستان شد.

وی برای خدمت به شاپور دوم ساسانی به ایران آمد. او سرداری موفق بود و شاپور نیز از عملکردش راضی بود. بعدها به وی تهمت تبلیغ مسیحیت بین سپاهیان زده شد و او و پسرش به همراه برخی از سربازانش در نیشابور به قتل رسیدند.

سبک معماری کلیسای سرکیس مقدس تهران

این کلیسا یکی از مکان های تاریخی تهران و بزرگترین کلیسای این شهر است. سبک معماری آن به قدری زیباست که برای گردشگران ایرانی و خارجی جذابیت بسزایی دارد. در طراحی این بنا از معماری قرون وسطا و عصر جدید ارمنستان با کمی تغییر استفاده شده است.

تلفیق معماری ارمنی و طراحی نوین در معماری کلیسای سرکیس مقدس

در طراحی این بنا از عناصر سنتی ارمنی همراه با تغییراتی استفاده شده است. گنبد کلیسا بدون داشتن تکیه‌گاه و به صورت معلق بر روی سقف قرار گرفته که از ویژگی‌های خاص معماری آن به شمار می‌رود. طول کلیسا ۳۶٫۵ متر و عرض آن ۱۷٫۸ متر است و پلان داخلی آن به شکل صلیب طراحی شده است.

بخش غسل تعمید و تزئینات داخلی کلیسای سرکیس مقدس تهران

در گوشه‌ی شرقی دیوار شرقی بنا، حوضچه غسل تعمید قرار دارد که با نقاشی زیبایی از تعمید حضرت مسیح به دست یوحنای تعمید دهنده تزئین شده است. دیوارهای داخلی و سقف با گچ و دیوارهای بیرونی آن با سنگ مرمر سفید پوشیده شده‌اند و جلوه‌ای باشکوه به فضای کلیسا بخشیده‌اند.

ساختار گنبد کلیسای سرکیس

در بیشتر تالارهای گنبددار، وزن گنبد از طریق قوس‌های زیر سقف به چهار ستون اصلی منتقل می‌شود؛
اما در این کلیسا، برخلاف شیوه‌ی رایج، معمار بدون استفاده از ستون‌های حامل قوس، از هشت شاه تیر افقی بهره گرفته است.

هر شاه تیر بر یکی از هشت ستون تکیه دارد و درون دیوارها مهار شده است. این طراحی موجب ایجاد فضایی باز و یکپارچه در صحن کلیسا شده است.

طراحی محراب و فضای داخلی کلیسای سرکیس مقدس استان تهران تهران

بلندی سقف این بنا الهام گرفته از کلیسای مریم مقدس است. محراب نیم‌دایره‌ای کلیسا طبق سنت کلیساهای ارمنی در سمت شرق بنا قرار دارد و کف آن اندکی بالاتر از صحن است. در دو سوی محراب، امانت ‌خانه‌هایی با نورگیر کوچک ساخته شده که هرکدام ورودی مستقلی به بیرون دارند. دیوارهای اطراف محراب با نقاشی‌های ادمان آیوازیان، با موضوعاتی از کتاب مقدس، پوشیده شده‌اند.

گنبد و نورگیرهای کلیسای سرکیس

صحن کلیسا سه بخشی است و گنبد شانزده ضلعی آن در بخش میانی قرار دارد. این گنبد بر چهار طاقی و شاه‌تیرها تکیه دارد و سراسر ساق و بدنه‌ی آن از نورگیرهایی تشکیل شده که نور طبیعی را وارد فضا کنند؛ این ویژگی، نمونه‌ای منحصربه‌فرد در معماری کلیساهای ایران به شمار می‌آید.

در بالای دیوار خارجی بخش میانی صحن، سنتوری با زاویه‌ای باز و ارتفاع کم قرار دارد تا با دیوارهای صحن‌های شرقی و غربی هماهنگ شود. در هر یک از دیوارهای صحن میانی سه نورگیر بلند و باریک تعبیه شده که از بالا تا پایین امتداد دارند. دیوارهای صحن‌های شرقی و غربی نیز هرکدام دو نورگیر مشابه دارند.

شیشه‌های این نورگیرها با نقش‌هایی از موضوعات ملی و مذهبی ارمنیان تزئین شده‌اند که جلوه‌ای روحانی و هنری ایجاد می‌کنند.

ورودی‌های کلیسای سرکیس مقدس تهران

ورودی کلیسا در ضلع غربی بنا قرار دارد و شامل یک ورودی اصلی در مرکز و دو ورودی کوچک‌تر در دو سوی آن است که زیر برج‌های ناقوس واقع شده‌اند. در بالای این بخش، سنتوری کوتاهی قرار دارد که در ابتدا با شیشه‌هایی نقش‌دار از صلیب‌های بزرگ تزئین شده بود اما بعدها تغییر یافت.

برج‌ها و ناقوس‌خانه‌های کلیسای سرکیس تهران

کلیسا دارای دو برج ناقوس‌خانه در دو طرف ورودی غربی است. این برج‌ها با پلان چهارگوش ساخته شده و گنبدهایی شبیه گنبد اصلی دارند که از کلیسای سرکیس ایروان الهام گرفته‌اند. در زیر برج‌ها، نورگیرهایی تعبیه شده که نور را به فضای داخلی ناقوس‌خانه‌ها وارد می‌کنند.

یادمان نسل کشی ارمنیان در کلیسای سرکیس مقدس

یادمان نسل‌کشی ارمنیان که از سنگ مرمر سفید ساخته شده است در محوطه کلیسا بوده و ۳٫۵ متر ارتفاع دارد. این بنا بر پایه‌ای از همان سنگ با ابعاد ۱۶۲ در ۷۷ سانتی‌متر و ارتفاع ۸۲ سانتی‌متر قرار گرفته است. بر روی پایه، کتیبه‌ای به ابعاد ۷۷ در ۶۶ سانتی‌متر دیده می‌شود که بر آن جمله « یاد بود شهدای ارامنه » به خط نستعلیق فارسی و ارمنی حک شده است.

بنای یادمان نسل‌کشی ارمنیان با طرحی متشکل از سه قطعه سنگ ساخته شده و در نگاه نخست نماد باور دینی ملت ارمنی است؛ باوری که برای پاسداری از آن، مردمانی جان خود را فدا کردند. نقش صلیب بر چلیپا‌ سنگ‌ها، نماد رستاخیز مسیح و نشانه‌ای از شهادت و خیزش است؛ همان‌گونه که مسیح از مرگ برخاست، ملت ارمنی نیز با وجود رنج کشتار و آوارگی، در سال ۱۹۱۸ میلادی توانستند دوباره استقلال خود را بازیابند. دیگر نقوش این بنا بیانگر روحیه آزادی خواهی، پایداری، ایمان و باور به پیروزی حقیقت‌اند. این یادمان در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۵۲، همزمان با سالگرد نسل کشی ارمنیان، رونمایی شد.

کلیسای سرکیس مقدس کجاست؟

این کلیسا در خیابان کریم خان زند، ابتدای خیابان استاد نجات اللهی قرار دارد.

آدرس کلیسای سرکیس مقدس

ادرس کلیسای سرکیس مقدس : تهران – کریم خان زند – خیابان نجات اللهی (ویلای سابق)

شماره تلفن کلیسای سرکیس مقدس

شماره تلفن کلیسای سرکیس مقدس : 88901634 – 021

تصاویر کیسای سرکیس مقدس تهران

تصاویر کلیسای سرکیس مقدس تهران جلوه‌ای از شکوه معماری ارمنی در دل پایتخت ایران را به نمایش می‌گذارند. در این تصاویر می‌توان جزئیاتی مانند گنبد چند ضلعی، دیوارهای مرمر سفید، نورگیرهای رنگی و نقاشی‌های مذهبی را به وضوح مشاهده کرد.

در کلیسای سرکیس مقدس عکسها نه تنها زیبایی بنا را نشان می‌دهند، بلکه روح تاریخی و معنوی آن را نیز منتقل می‌کنند. تماشای عکس‌ها و نماهای مختلف از این بنا برای علاقه‌مندان به معماری مذهبی و گردشگران فرهنگی، فرصتی بی‌نظیر است تا پیش از بازدید حضوری، با فضای باشکوه آن آشنا شوند.

ساعات بازدید از کلیسای سرکیس مقدس

ساعت کاری کلیسای سرکیس مقدس از ساعت 8 الی 15 می‌باشد. زمان بازدید از کلیسای سرکیس مقدس  13 الی 16

قبل از رفتن برای بازدید کلیسای سرکیس مقدس با برقراری تماس تلفنی از باز بودن و امکان بازدید از آن مطمئن شوید.

در بعضی از روزها و ساعت ها امکان بازدید از کلیسای سرکیس مقدس برای مسلمانان امکان پذیر نیست. مثلا در روزهای یکشنبه، کلیسای سرکیس مقدس ساعت بازدید عمومی ندارد و فقط مخصوص ارمنی‌ها می‌باشد. ورود به این کلیسا رایگان است و نیازی به پرداخت هزینه نیست.

مرورهای کلیسای سرکیس مقدس

مرورهای کلیسای سرکیس مقدس نشان می‌دهند که این مکان نه تنها برای جامعه ارمنی تهران، بلکه برای بسیاری از گردشگران داخلی و خارجی نیز جذاب می‌باشد. در این مرورها کاربران به معماری باشکوه، فضای آرام و نورپردازی خیره کننده این مکان اشاره کرده‌اند.

بسیاری از بازدیدکنندگان در مرورهای کلیسای سرکیس مقدس از هماهنگی و زیبایی سنگ مرمر سفید، نقاشی‌های مذهبی و گنبد بزرگ بدون ستون تعریف کرده‌اند.

نقشه دسترسی به کلیسای سرکیس مقدس استان تهران تهران

دسترسی به کلیسای سرکیس مقدس در تهران

اگر می‌خواهید برای رفتن به این مکان از خودروی شخصی استفاده ‌کنید، باید بدانید که کلیسا در محدوده طرح ترافیک قرار دارد. برای رسیدن به آن باید از طریق بزرگراه مدرس به خیابان کریمخان زند و به سمت غرب حرکت کنید. یا از خیابان ولی عصر به سمت خیابان کریمخان زند بروید و بعد از پل کریمخان به سمت شرق بچرخید. اگر می‌خواهید با اتوبوس به این کلیسا بروید، می‌توانید از اتوبوس‌هایی که از خیابان ولی عصر و کرمخان زند عبور می‌کنند استفاده نمایید.  

نزدیکترین مترو به کلیسای سرکیس مقدس

رفتن به کلیسای سرکیس مقدس با مترو بسیار آسان است. نزدیکترین مترو به کلیسای سرکیس مقدس، ایستگاه میدان ولیعصر (خط شماره 3) و ایستگاه هفت تیر (خط شماره 1) هستند. پس از پیاده شدن از هر دو ایستگاه می‌توانید با تاکسی یا حدود 15 دقیقه پیاده روی به سمت مقصدتان حرکت نمایید.

فاصله هتل آساره تا کلیسای سرکیس مقدس استان تهران تهران

فاصله هتل آساره تا این کلیسا حدود 4.1 کیلومتر و زمان سفر در حدود 12 دقیقه می‌باشد. اگر بعد از بازدید از این کلیسای زیبا به دنبال مکانی برای اقامت هستید، اتاق‌های هتل آساره گزینه‌ای ایده‌آل برایتان هستند.

جاذبه های گردشگری اطراف کلیسای سرکیس مقدس در تهران

بوستان بهجت آباد، مجتمع تجاری الماس کریمخان، بوستان شفق، پاساژ نگین، موزه گربه ایرانی و بوستان مریم مقدس از مکان های گردشگری تهران و نزدیک به کلیسای سارکیس مقدس هستند.

کلام آخر

این کلیسا یکی از مراکز اصلی مذهبی ارمنی‌ها و نمادی از هویت و تاریخ آنان در تهران می‌باشد. رویدادهای فرهنگی و اجتماعی ارمنی و مراسمی مانند کریسمس، عید پاک و سایر آیین مذهبی ارمنی‌ها در این مکان برگزار می‌شود. مطالعه مرورهای کلیسای سر کیس مقدس دیدگاه‌ ارزشمندی درباره تاریخچه، نحوه بازدید و تجربه‌ی حضور در این کلیسای زیبا را ارائه می‌دهد و به شما کمک می‌کند تا با آگاهی بیشتری از این جاذبه‌ی تاریخی دیدن کنید.